حق حیات در سایه‌ی فقر و سرکوب مرزی/ سینا یوسفی

کولبری در مناطق کردنشین، سوختبری در بلوچستان و شکل‌های دیگری از اشتغال غیررسمی و پرخطر در مناطق مرزی دیگر از جمله آذربایجان، بخشی از واقعیت اقتصادی مناطقی است که سال‌ها با فقر ساختاری، کمبود فرصت‌های شغلی پایدار و محرومیت از امکانات توسعه مواجه بوده‌اند. در این مناطق، بخش قابل‌توجهی از مردم برای تامین نیازهای اولیه‌ی […]...

ادامه مطلب

سرکوب چگونه مسیر کمپین یک میلیون امضا را تغییر داد؟/ سینا یوسفی

بیست سالگی کمپین یک میلیون امضا فرصتی برای بازخوانی یکی از مهم‌ترین تجربه‌های جنبش زنان ایران است. تجربه‌ای که در میانه‌ی دهه‌ی ۱۳۸۰ کوشید مطالبه‌ی برابری حقوقی را از سطح بحث‌های تخصصی و محافل محدود فعالان، به عرصه‌ی زندگی روزمره و مشارکت مستقیم شهروندان منتقل کند. کمپین با تکیه بر گفتگو، آموزش حقوقی، ارتباط چهره‌به‌چهره […]...

ادامه مطلب

نظارت و کنترل فراگیر اجتماعی در عصر دیجیتال/ فرشته گلی

در سال‌های اخیر، جمهوری اسلامی گام‌های بلندی در بهره‌گیری از فناوری‌های نوین برای نظارت و کنترل اجتماعی برداشته است. این روند که ریشه در تحولات جهانی و نیازهای به‌زعم حکومت داخلی دارد، در دوره‌های مختلف با سرعت‌های متفاوتی دنبال شده، اما آن‌چه آن را به موضوعی برجسته تبدیل کرده، شتاب فزاینده‌ای است که پس از […]...

ادامه مطلب

امنیت ملی با اعدام و سرکوب؟/ مجید شیعه‌علی

از آغاز جنگ تاکنون نقض حقوق بشر توسط حاکمیت در ایران افزایش چشم‌گیری یافته است. در روزهای پس از آتش‌بس روزی نیست که خبر اجرای احکام اعدامی را نشنویم که در یک فرآیند قضایی پر اشکال و با جهت‌گیری‌های مشخص سیاسی صادر شده باشد. روند بازداشت کنش‌گران مدنی و سیاسی حتی در میانه‌ی بمباران‌ها قطع […]...

ادامه مطلب

بررسی حقوقی حضور کودکان در ایست‌بازرسی‌ها در گفتگو با آمنه عسگری/ نفیسه شرف‌الدینی

در شرایطی که گزارش‌هایی از به‌کارگیری افراد زیر ۱۸ سال در ایست‌بازرسی‌ها منتشر می‌شود، این پرسش بیش از پیش اهمیت پیدا می‌کند که چنین اقداماتی در چارچوب حقوق بین‌الملل و تعهدات دولت‌ها چگونه ارزیابی می‌شود. بررسی این موضوع نه‌تنها از منظر حقوقی، بلکه از زاویه‌ی انسانی و اخلاقی نیز اهمیت ویژه‌ای دارد؛ به‌ویژه آن‌که پای […]...

ادامه مطلب

ایست‌های بازرسی؛ از دهه‌ی شصت تا امروز/ محمدجواد طواف

یکی از فعالان رسانه‌ای، در شبکه‌های اجتماعی خاطره‌ای را از سال‌های دهه‌ی شصت روایت کرده است: «شب بود می‌خواستیم با پسرعمویم از خانی‌آباد برویم یوسف‌آباد، خانه‌ی عمه. گفتم: هوشنگ، اون‌جا کویره، یه ذره از این عرق هم ببریم. کیسه فریزر را دولایه کرد، عرق را ریخت تویش و سرش را گره زد. سوار ماشین شدیم. […]...

ادامه مطلب

نگاهی به پرونده‌ی ساعدی‌نیا و اصل شخصی بودن امور قضایی در گفتگو با فریدون جعفری/ علی کلائی

اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴، خونین‌ترین اعتراض در تاریخ معاصر ایران بود که منجر به کشته شدن هزاران هزار تن شد و پیامدهای انسانی، اجتماعی و حقوقی عمیقی بر جای گذاشت. این رخداد، علاوه‌بر ابعاد فاجعه‌بار انسانی، نظم حقوقی و قضایی کشور را نیز با چالش‌هایی بی‌سابقه مواجه کرد؛ چالش‌هایی که در آن، مرز میان «حفظ امنیت»، […]...

ادامه مطلب

جهانگیر شاهواری: رویه‌ی پرونده‌ی ساعدی‌نیا، جنبه‌ی ارعاب و هشدار به جامعه دارد/ پدرام تحسینی

اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ که با کشته شدن هزاران هزار تن از معترضان و به‌کارگیری گسترده‌ی خشونت از سوی نهادهای امنیتی همراه بود، از سوی بسیاری به‌عنوان خونین‌ترین اعتراضات تاریخ معاصر ایران و جهان توصیف شده است. پیامدهای این اعتراضات تنها به خیابان و بازداشت‌های گسترده محدود نماند و به‌سرعت به عرصه‌ی قضایی و اقتصادی نیز […]...

ادامه مطلب

چرا دی‌ماه ۱۴۰۴خونین شد؟/ مجید شیعه‌علی

در طول تاریخ معاصر جهان حکومت‌های مختلفی مسبب کشتار بخش عمده‌ای از شهروندان خود شده‌اند، از جنایات خِمِرهای سرخ گرفته تا تاریخ نسل‌کشی‌ها در بوسنی، از اتاق‌های گاز نازی‌ها تا قحطی‌های حاصل از سیاست‌گذاری دولت‌های استالین و مائو. حتی سرکوب‌های وحشتناک معترضین مانند تیاآن‌من در چین یا ورود تانک‌های شوروی به پراگ نیز در تجربه‌ی […]...

ادامه مطلب

وصیت‌های یک قیام/ نعیمه دوستدار

دی‌ماه ۱۴۰۴ برای شماری از معترضان، زمانی بود برای گفتن «آخرین جمله»؛ جمله‌ای که در چند خط استوری اینستاگرام، یا در یک ویدئوی چندثانیه‌ای، گاه در تماس کوتاهی با خانواده و گاهی در وصیتی که بازماندگان کوشیدند بی‌کم‌وکاست اجرا کنند، ثبت شد. این پیام‌ها، با بازنشر در رسانه‌ها و گزارش‌های حقوق بشری، از سطح روایت‌های […]...

ادامه مطلب

از حکومتِ قانون تا دولتِ مصادره/ سارا قریشی

مقدمه: توضیح اصطلاح‌شناختی در این مقاله، آگاهانه از مفهوم قدرت عمومی دولت استفاده می‌شود و نه حاکمیت سیاسی. این انتخاب زبانی تصادفی نیست. منظور از دولت در این‌جا، نه صرفاً ساخت قدرت سیاسی، بلکه نهادی است که در منطق حقوق عمومی وظیفه‌ی اجرای قانون، تضمین حقوق شهروندان و ایجاد امنیت حقوقی را بر عهده دارد. […]...

ادامه مطلب

روایت‌های شاهدان از خیزش دی‌ماه ۱۴۰۴/ نفیسه شرف‌الدینی

بحران‌های انباشته‌شده در ساختار سیاسی، اقتصادی و اجتماعی جمهوری اسلامی در دی‌ماه ۱۴۰۴ به نقطه‌ی انفجاری رسید که از منظر گستردگی جغرافیایی، شدت خشونت حکومتی و عمق مطالبات مردمی، بی‌سابقه‌ترین چالش حاکمیتی در تاریخ معاصر ایران را رقم زد. خیزش دی‌ماه ۱۴۰۴ که از بطن ناترازی‌های بودجه‌ای و سقوط بی‌سابقه‌ی ارزش پول ملی جوانه زد، […]...

ادامه مطلب