آیا صرف فیلم‌برداری از محل‌های اصابت می‌تواند موجب بازداشت شود؟/ سینا یوسفی

در وضعیت جنگی، مسئله‌ی رعایت حقوق بشر همواره به‌عنوان یکی از چالش‌های اساسی مطرح بوده است. چالشی که در آن، مرز میان «ضرورت‌های امنیتی» و «تعهدات حقوق بشری» به‌شدت باریک و لغزنده می‌شود. تجربه‌ی تاریخی نشان داده است که دولت‌ها در وضعیت‌های بحرانی، بیش از هر زمان دیگری به سمت گسترش اختیارات حاکمیتی و محدودسازی […]...

ادامه مطلب

فاصله‌ی میان تعهدات حقوقی و واقعیت زندان‌ها در زمان مخاصمات/ سینا یوسفی

در حقوق بین‌الملل معاصر، وضعیت زندانیان در شرایط مخاصمات مسلحانه ازجمله حوزه‌هایی است که حساسیت ویژه‌ای در نظام‌های حقوقی بین‌المللی به آن اختصاص یافته است. این حساسیت از آن‌جا ناشی می‌شود که زندانیان، به‌عنوان اشخاصی که به‌طور کامل در اختیار و کنترل نهادهای حاکمیتی قرار دارند، عملاً فاقد امکان موثر برای حفاظت از جان، سلامت […]...

ادامه مطلب

روایت‌سازی در خلأ ارتباطات/ سینا یوسفی

اعتراضات اخیر ایران که با سرکوبی گسترده، خشونت‌بار و کم‌سابقه همراه بود، بار دیگر الگوهای تثبیت‌شده‌ی نقض حقوق بشر توسط حاکمیت را به شکلی عریان آشکار کرد. در کنار کشتار معترضان، بازداشت‌های گسترده و اعمال محدودیت‌های شدید امنیتی، پخش اعترافات اجباری از رسانه‌های حکومتی به یکی از ابزارهای محوری کنترل و تحریف واقعیت بدل گردید. […]...

ادامه مطلب

وقتی انحصار مشروع خشونت فرو می‌ریزد چه اتفاقی می‌افتد؟/ سینا یوسفی

اعتماد عمومی به دستگاه قضایی یکی از شاخص‌های بنیادین تحقق عدالت است و فقدان آن بستر شکل‌گیری عدالت‌جویی شخصی را فراهم می‌آورد. عدالت‌جویی شخصی، رفتاری است که در آن افراد به جای مراجعه به مرجع قانونی، خود اقدام به تامین حق و مجازات ناقض حقوق می‌کنند. چنین رویکردی نه تنها با اصول حاکمیت قانون و […]...

ادامه مطلب

نظام کیفری یا نظام اعتقادی؟/ سینا یوسفی

توبه در نظام فقهی اسلامی از دیرباز به‌عنوان مفهومی اخلاقی و عبادی مطرح بوده و به‌تدریج در فرایند دادرسی کیفری نیز نقش موثری یافته است. فقه اسلامی، با پیوند زدن عرصه‌ی اخلاق دینی با حوزه‌ی مجازات، نهادی را شکل داده است که در آن تحول درونی فرد می‌تواند موجب سقوط یا تخفیف مجازات گردد. این […]...

ادامه مطلب

ورشکستگی صندوق‌های بازنشستگی و معوقات مزدی/ سینا یوسفی

در دهه‌های اخیر، صندوق‌های بازنشستگی کشور به‌ویژه صندوق بازنشستگی کشوری، سازمان تامین اجتماعی و صندوق بازنشستگی نیروهای مسلح با بحران ساختاری عمیقی مواجه شده‌اند؛ بحرانی که ریشه در ناترازی مزمن منابع و مصارف، سیاست‌های غیرکارشناسی و ضعف حاکمیت شرکتی در مدیریت این نهادها دارد. سهم پرداختی بودجه‌ی عمومی برای پوشش کسری صندوق‌ها در سال‌های اخیر […]...

ادامه مطلب

نگاهی به نقش قصاص در پرونده‌های قتل و تمایز میان عدالت و انتقام/ ‏سینا یوسفی

در نظام حقوقی جمهوری اسلامی ایران، قصاص نه‌تنها به‌ عنوان یکی از مجازات‌های پیش‌بینی‌شده در کتاب سوم قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ حضوری آشکار دارد، بلکه ساختار اجرایی و امتیازات فرایندی مرتبط با آن نیز قانون‌گذاری شده است؛ از جمله تعیین حدود موارد واجد قصاص، شرایط تساوی آلات جنایی و مصداق «برابری» بین آسیب واردشده […]...

ادامه مطلب

«شورای دفاع» چیست و چرا تصویب و تشکیل شد؟/ سینا یوسفی

در خردادماه سال جاری، ایران شاهد یکی از کوتاه‌ترین و پرهزینه‌ترین رویارویی‌های نظامی بود که به جنگ‌ دوازده‌روزه موسوم گردید. این جنگ نه‌تنها زیرساخت‌های حیاتی ایران، از‌جمله مراکز حساس هسته‌ای و سامانه‌های پدافندی را هدف قرار داد، بلکه ضعف‌های ریشه‌دار در ساختار دفاعی و امنیتی جمهوری اسلامی را نیز برملا کرد و نشان داد که […]...

ادامه مطلب

جنگ دوازده‌روزه و غیرنظامیان بی‌پناه در ایران/ سینا یوسفی

در پی درگیری‌های دوازده‌روزه میان جمهوری اسلامی ایران و دولت اسرائیل، بار دیگر مسئله‌ی حمایت از جمعیت غیرنظامی در دوران مخاصمات مسلحانه، به‌عنوان یکی از اصول بنیادین و آمره‌ی حقوق بین‌الملل بشردوستانه، ضرورت و موضوعیتی مضاعف یافته است. ماهیت جنگ‌های مدرن که غالباً با حملات هوایی و موشکی به مناطق شهری همراه است، جمعیت غیرنظامی […]...

ادامه مطلب

تحلیل حقوقی طرح جدید کاهش سقف مهریه به چهارده سکه/ سینا یوسفی

در سال‌های اخیر، موضوع زندانیان مهریه یکی از چالش‌های جدی نظام حقوقی و قضایی ایران بوده است؛ چالشی که از یک‌سو به حقوق و کرامت انسانیِ مردان بدهکار به مهریه مربوط می‌شود و از سوی دیگر، در بستر نظام حقوق خانواده‌ی ایران، مهریه برای بسیاری از زنان به تنها ابزار موثر برای مطالبه‌ی حقوق یا […]...

ادامه مطلب

نگاهی به دلایل وقوع فاجعه‌ی بندر رجایی و تئوری‌های موجود/ سینا یوسفی

حادثه‌ی دلخراش انفجار در بندر رجایی بندرعباس که در ششم اردیبهشت ۱۴۰۴ رخ داد، به‌عنوان یکی از تلخ‌ترین و پرابعادترین فجایع سال‌های اخیر در حافظه‌ی جمعی مردم ایران ثبت شد. این رویداد مهیب، جان دست‌کم ۷۰ تن را گرفت، بیش از ۱۲۴۰ نفر را مجروح کرد و موجب مفقودی ۶ نفر و سوختگی شدید ۵ […]...

ادامه مطلب

پاسخی حقوقی به استدلال‌های مدافعان اعدام/ سینا یوسفی

مجازات اعدام یکی از بحث‌برانگیزترین موضوعات در حقوق کیفری معاصر است. باوجود‌ این‌که روند جهانی به‌سوی محدودسازی و لغو آن در جریان است، هنوز در برخی کشورها –به‌ویژه در مواردی چون جرایم سنگین—، به کار گرفته می‌شود. در برخی کشورها نیز با رویکرد سیاسی، اعدام نه‌تنها به عنوان ابزاری برای مقابله با جرم، بلکه وسیله‌ای […]...

ادامه مطلب