تابعیت که یکی از رهاوردهای مدرنیته به شمار می‌رود، در نظم حقوقی کنونی جزو مهم‌ترین و اساسی‌ترین حقوق بشر شمره شده که خود، مبنا و منشائ برخورداری از بسیاری حقوق و امتیازات دیگر محسوب می‌گردد. شناسایی حق تابعیت به عنوان یکی از حقوق اساسی و سلب ناشدنی بشر در ماده‌ی ۱۵ اعلامیه‌ی جهانی حقوق بشر، […]...

دیروز همزمانی (یا به اصطلاح یونگ «توارد») نامبارکی رخ داد. دوستی از من درباره‌ی کتابی از فرانتس فانون پرسید و این‌که کدام ترجمه از کتاب‌های فانون بهتر است. پاسخ دادم کارهای فانون را نخوانده‌ام زیرا مدهای غرب ستیزانه روزگار فانون و ستایندگان وطنی آن یعنی آل احمد و شریعتی برایم جذابیتی نداشتند. با این حال […]...

شهر قم علی‌رغم این‌که از گذشته به علت شاهراه بودن(واقع شدن در مسیر جاده‌ی ابریشم) از اهمیت خاصی برخوردار بود اما با تبدیل شدن به “پایتخت مذهبی” ایران، اهمیتی به جرات مضاعف یافته است. این شهر طی سال‌های پس از انقلاب بهمن 57 عموماً و پس از جدا شدن از استان مرکزی(1365) و تهران(1375) و […]...

وقتی که سیر تاریخی رسیدن ملت‌ها به آزادی مورد بررسی قرار می‌گیرد و زحمات فلاسفه و اندیشمندان اروپایی در تبیین روش‌ها و نهادهای دمکراتیک برای احقاق حقوق شهروندی در آثار و کتب مطالعه می‌شود، در می‌یابیم که بشریت برای رسیدن به آزادی و حقوق شهروندیِ خودش چه هزینه‌های سنگینی را که متحمل نشده. آزادی چنان […]...

آزادی بیان، به معنای به رسمیت شناختن حق افراد برای ابراز نظر، باور، تبلیغ و انتشار آن‌ها با زبان و یا هر نوع نشانه‌ای (مانند یک علامت و نماد) است. حکومت‌هایی مانند جمهوری اسلامی در ایران که کوچک‌ترین سخن مخالف و عقیده‌ای خلاف مذهب رسمی را برنمی‌تابند، تفاوت مشهودی با جوامع دمکراتیک دارند. ما به […]...

«آن‌جا که هیچ قاعده‌ای بر آشوب اعمال‌پذیر نیست، پس آشوب، نخست باید از طریق ایجاد یک منطقه‌ی عدم تمایز میان درون و بیرون، میان آشوب و وضعیت عادی -یعنی از طریق وضعیت استثنایی- در نظام حقوقی ادغام شود. یک رابطه برای آن‌که به چیزی رجوع کند، باید آن‌چه را بیرون رابطه است، پیش فرض بگیرد […]...

چندی پیش، انتشار خبری از سوی یکی از نمایندگان مجلس شورای اسلامی بسان انفجاری مهیب موجب نگرانی جامعه‌ی خبری، فعالین سیاسی و مدنی و نیز فعالین شبکه‌های اجتماعی و چهره‌های تاثیرگذار اجتماعی اعم از سلبریتی‌ها و اینفلوئنسرهای حوزه‌های هنری و ورزشی در ایران شد؛ طرحی که گفته شده در صورت پیشرفت مراحل قانونی می‌توانست نقطه‌ی […]...

آزادی بیان گرچه به ظاهر عبارتی ساده به نظر می‌رسد، اما شاید بتوان آن را یکی از پرچالش‌ترین واژه‌های حقوقی-سیاسی ملل دانست. آزادی در وسیع‌ترین معنای کلمه حالتی است که در آن چیزی محدود و وابسته به چیزی دیگر نباشد(دانشنامه‌ی سیاسی، داریوش آشوری)، اما خارج از بحث کلام و تعریف، آزادی مفهومی نسبی است که […]...

کافی است صدا از میزانی فراتر رود، بهانه‌ای ایجاد خواهد شد تا محدودیتی جدید در راه باشد. این سیاستی است که در سه دهه‌ی اخیر به صورت جدی در ایران برای مقابله با «گردش آزاد اطلاعات و آزادی بیان» در نظر گرفته شده است. سیاستی که کار خود را با فیلترینگ آغاز کرد، به مسدودسازی […]...

یکی از دشواری‌های ایرانیان آن است که جدای از ایرادها و ضعف‌های قانون اساسی جمهوری اسلامی، حاکمیت حتی به قوانین مصوبه‌ی خود نیز وفادار نیست و به آن عمل نمی‌کند. بارها شاهد بوده‌ایم که حاکمان جمهوری اسلامی یا ضابطان و هواداران آن، در برابر انتقاد به برخی رفتارهای خشن و سرکوب‌گرانه ماموران حکومتی، برای نمونه […]...

چند سد بزرگ در برابر آزادی بیان وجود دارد که یکی از آن‌ها قانون است. سدهای دیگر را من این‌طور می‌بینم: محدودیت‌های فراقانونی، عرف‌ها و هنجارهای جوامع، گرو‌ه‌های فشار و ناتوانی دولت‌ها در تضمین حق آزادی بیان. با چند مثال از این نظر دفاع می‌کنم. برابر اصل بیست‌وهفتم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، «تشکیل‏ اجتماعات‏ […]...

آزادی بیان و تجمعات نقش اساسی در هر جامعه‌ای ایفا می‌کند و یکی از ارکان یک جامعه‌ی دموکراتیک و پیش شرط ضروری برای تضمین حمایت از سایر حقوق اساسی افراد به شمار می‌رود. آزادی شهروندان برای برپایی تجمع‌های اعتراضی و در بیان آزادانه‌ی عقاید خود، گفتگویی را تغذیه می‌کند که در نهایت به کل جامعه […]...