ماه گذشته ناصر تقوایی درگذشت. تقوایی برای هم‌نسلان ما کارگردانی بود که تمام فیلم‌هایش با نگاهی دقیق و متعهدانه به جامعه ساخته  می‌شد و جزئیات خیره‌کننده‌ی فیلم‌هایش از قاب سینما و تلویزیون بیرون می‌پاشید. دهه‌هاست که بعضی تکیه‌کلام‌های سریال دایی جان ناپلئون او هم‌چنان میان مردم به کار برده می‌شود. اگر شاهکار ایرج پزشکزاد جلوی […]...

اجازه بدهید با بیان اختلاف مجرم، متهم و هرکسی غیر از این‌ها شروع کنیم. یک فرد که در جامعه زندگی می‌کند، ممکن است مورد گمان قانونی قرار بگیرد که مرتکب جرمی شده است. از آن لحظه، به این فرد متهم می‌گوییم. زمانی که اتهام در دادگاه صالح و با همه‌ی تضمین‌های حقوق متهم ثابت شد، […]...

جنگ وقتی شروع می‌شود که حقوق تمام شده است. مظهر بی‌قانونی، قتل دیگری است و این هدف جنگ است. اگر راه‌حل‌های حقوقی جواب بدهد که دیگر جنگ درنمی‌گیرد. اما به هر حال قرن‌ها است تلاش می‌کنیم حتی همین جنگ ضدقانون را نیز قانونمند کنیم. نمونه‌هایی از محدودیت‌های جنگ را می‌توان در قرون گذشته مشاهده کرد. […]...

مهریه را می‌توان در بافت کلی سنت دید: از گذشته‌های دور به ما رسیده و نماینده‌ی دورانی است که شاید ضرورتاً با نیازهای امروز ما سازگاری نداشته باشد. گزاره‌ی اخیر را با پشتوانه‌ی پرسش‌هایی مطرح می‌کنم که سال‌ها است در جامعه‌ی ما مکرراً پرسیده می‌شود. قانونگذار ایرانی چند سالی یک‌بار در مقررات آن دستکاری‌های جزئی […]...

در سال ۲۰۲۴ عفو بین‌الملل جمعاً ۱۵۱۸ اعدام در ۱۵ کشور ثبت کرد که ۳۲ درصد بیش‌تر از سال ۲۰۲۳ بود. این آمار شامل تعداد اعدام‌ها در چین نمی‌شود، زیرا آمار تعداد اعدام‌‌شدگان در چین محرمانه است. دستیابی به آمارهای بعضی دیگر از کشورها مانند کره شمالی و ویتنام هم با دشواری همراه بوده است […]...

زن نشست و ترس در چشمانش بود به فنجان وارونه فکر می‌کرد گفت ای فرزندم! غمگین مباش! عشق سرنوشت تو است*   اجازه بدهید تمایزی قائل شوم میان مفاهیمی که مرز دقیقی با هم ندارند: فال‌گیری، کف‌بینی، رمالی و دعانویسی. هر کدام به‌شکلی مدعی است که با جهان دیگری ارتباط دارد و حقایقی را می‌گوید […]...

برای یک مکالمه‌ی صوتی یا تصویری با دوستانی که خارج از ایران زندگی می‌کنند گاه باید چندین نرم‌افزار را باز و بسته کنم تا یکی سرانجام چند دقیقه‌ای ارتباط ما را وصل کند. خب، آن‌ها نمی‌توانند به نرم‌افزارهای وطنی متصل شوند و ما هم به اغلب نرم‌افزارهای بین‌المللی. باید چند وی‌پی‌ان را امتحان کنم ببینم […]...

صحبت را با یک تقسیم‌بندی آغاز کنیم: حیوانات یا با ما انسان‌ها زندگی می‌کنند –مثل «گربه‌ی من» یا «سگِ گله»—، یا وحشی هستند و در طبیعت. دسته‌ی اول غالباً با سازوکار انتخاب مصنوعی به‌شکلی تطور یافته‌اند که برای زندگی مسالمت‌آمیز با انسان سازگار شوند و معمولاً بهره‌ای هم از این زیست مشترک به انسان برسانند. […]...

هنوز مدرسه نمی‌رفتم، اوایل دهه‌ی ۱۳۷۰ شمسی، روزی به منزل یکی از اقوام رفته بودیم و من با پسر فامیل در کوچه مشغول بازی بودم. دعوایی کودکانه شکل گرفت و طرفین دعوا از لفظ افغانی به‌عنوان فحش به یکدیگر استفاده می‌کردند. نمی‌فهمیدم چرا باید افغانی فحش باشد؛ راستش را بخواهید، هنوز هم نمی‌فهمم. این روزها […]...

شیوه‌نامه، توبه را حالتی نفسانی از توجه و بازگشت انسان به سوی خدا پس از ارتکاب جرم تعریف می‌کند که پیامد آن ندامت، اصلاح و ترک رفتار و سعی در جبران خسارت است. این تعاریف البته بار حقوقی مشخصی ندارد. توبه می‌تواند در مورد گناهانی باشد که جنبه‌ی مجرمانه ندارد، مانند ترک نماز یا قطع […]...