اعتماد عمومی به دستگاه قضایی یکی از شاخص‌های بنیادین تحقق عدالت است و فقدان آن بستر شکل‌گیری عدالت‌جویی شخصی را فراهم می‌آورد. عدالت‌جویی شخصی، رفتاری است که در آن افراد به جای مراجعه به مرجع قانونی، خود اقدام به تامین حق و مجازات ناقض حقوق می‌کنند. چنین رویکردی نه تنها با اصول حاکمیت قانون و […]...

در یاسوج، مرکز استان کهگیلویه و بویراحمد، یک پزشک به قتل می‌رسد. متهم به قتل می‌گوید که این پزشک (مسعود داوودی) در مرگ برادرش مقصر است و به اصطلاح قصور پزشکی کرده است. پس دست به‌کار شده و پزشک را به قتل می‌رساند. متهم به قتل، به حکم دادگاه به قصاص نفس محکوم و در […]...

تحول در عدالت کیفری و گذر از انتقام شخصی و خودسری در عدالت به نظام‌های حقوقی و کیفری مدرن، یکی از نشانه‌های متمدن‌شدن جوامع بشری است. امروزه توسل به خودسری در عدالت، در تناقض آشکار با حق دادرسی عادلانه و حقوق بشر و در تعارض با ارزش‌های یک جامعه‌ی مدرن است؛ امری که می‌تواند منجر […]...

در چارچوب اخلاقی مدرن و نظام‌های حقوقی برآمده از عقلانیت جمعی، «قتل» به‌عنوان بنیادی‌ترین تعرض به زندگی انسان و نقض تمامی قراردادهای اجتماعی تعریف می‌شود؛ خواه قربانی زنی جوان باشد که به ظن خطا در روابط عاطفی و جنسی، قربانی قتل ناموسی می‌گردد، خواه پزشکی باشد که در پی مرگ بیمارش، آماج خشم اقوام و […]...

به طور معمول فساد اداری سوئ‌استفاده از قدرت و اختیارات، جهت منافع شخصی تعریف می‌شود. در مورد نهاد قضایی، مراجعین با مشاهده‌ی چنین فسادی به نهادهای اعمال قانون (پلیس و دادگستری) بی‌اعتماد می‌شوند و در نتیجه ممکن است در مقابل تعرض به جان و مال خود شخصاً به اقدام انتقام‌جویانه (vigilantism) دست بزنند. به بیان […]...

این نوشتار تقدیم می‌شود به هدی صابر، کنش‌گر و پژوهش‌گر دغدغه‌مند، که عمر خود را وقف آگاهی‌رسانی و حضور فعال در میدان‌های اجتماعی و سیاسی کرد.   چندی پیش، در یکی از شهرهای جنوب کشور، پس از اجرای حکم اعدام قاتل یک پزشک در یاسوج، پدیده‌ای رخ داد که از منظر اجتماعی، فرهنگی و سیاسی […]...

اعتماد پیوندی ظریف میان بیمار و درمانگر است که فرایند درمان را از یک معامله‌ی صرفاً تجاری متمایز می‌کند. اما در سال‌های اخیر، شاهد آن هستیم که این شیرازه در فضای درمانی ایران به‌شدت آسیب دیده و جای خود را به بدبینی و سوئتفاهم داده است. آن‌چه امروز در راهروهای شلوغ بیمارستان‌ها و اتاق‌ انتظار […]...

روزانه شاهد پرونده‌های قضایی بی‌شماری هستیم که منتج به صدور رای و نهایتاً مجازات فرد بزهکار می‌گردد. اما تجربه نشان داده است در دنیای امروز ما صدور و اجرای احکام لزوماً به معنای تحقق عدالت نیست. در بسیاری از پرونده‌ها، بزه‌دیده پس از پایان دادرسی هم‌چنان ناراضی است و بزهکار بدون اصلاح واقعی، صرفاً یک […]...

ایران در گذار پرآشوب دهه‌ی پنجم پس از انقلاب ۱۳۵۷، با چالشی بنیادین در عرصه‌ی نظم و امنیت عمومی مواجه است که می‌توان آن را «فرسایش اقتدار قانون» نامید. آمارهای فزاینده‌ی نزاع‌های خیابانی و درگیری‌های شخصی در سال‌های اخیر، تنها سطحِ رویینِ کوه یخی عظیم را نمایان می‌کنند که بدنه‌ی اصلی آن، تمایل روزافزون شهروندان […]...

تحولات اخیر در سیاست انرژی ایران، به‌ویژه سه‌نرخی‌سازی بنزین و افزایش قیمت آن، بار دیگر مسئله‌ی دیرپای رابطه‌ی میان سیاست‌های قیمتی، ساختار حکم‌رانی و اقتصاد خانوار را در مرکز توجه قرار داده است. دولت این سیاست را با اهدافی ظاهراً اقتصادی، از جمله کنترل مصرف، هدفمندسازی یارانه‌ها و کاهش فشار بر بودجه‌ی عمومی تبلیغ می‌کند. […]...

...

تعمیق شکاف طبقاتی به لحاظ ساختاری مستقیماً از چرخه‌ی تولید در نظام سرمایه‌داری نشات می‌گیرد. از آن‌جایی که حداقل دستمزد طبقه‌ی کارگر همواره با حداقل لازم برای بازتولید نیروی کار کارگران تعیین می‌شود، اما در مقابل، ثروت سرمایه‌داران در چرخه‌های سرمایه‌گذاری و تولید انباشت می‌شود، پس شکاف طبقاتی همواره تعمیق می‌یابد. نتیجه‌ی امر به صورت […]...